ΛΌΓΙΑ του ΟΣΊΟΥ ΠΑΤΡΌΣ ΜΆΡΚΟΥ του ΑΣΚΗΤΟΎ.
5 Δεν είναι πιστός εκείνος που στηρίζεται στην θεωρητική γνώση, αλλά πιστός είναι εκείνος ο οποίος υπακούει εις τον δώσαντα τις εντολές Χριστός.
7 Εάν είσαι φιλομαθής, να γίνεις και φιλάνθρωπος.
12 Η γνώση της θεωρίας, χωρίς την πράξη, φυσιοί τον άνθρωπον. Διότι τα λόγια λέγονται εύκολα, τα δε έργα γίνονται δύσκολα.
14 Η αλήθεια βεβαιώνεται μόνο με τα έργα και όχι με τα λόγια. Η Γραφή διδάσκει να γνωρίσωμεν τον Θεόν ακριβώς, «κατά γνώσιν», και να υπηρετώμεν αυτόν ορθώς διά των έργων.
16 Όποιος θέλει να πράξη κάτι καλό από καρδιάς και δεν μπορεί, θα κριθή από το Θεό ότι το έπραξε. Αυτό νοείται και διά το αγαθό και διά κακό. Τότε θα πρέπει να προσέχουμε τι θέλει η καρδιά μας.
17 Ο νους χωρίς το σώμα ενεργεί πολλά καλά και πολλά κακά. Το σώμα όμως χωρίς τον νου, κανένα από αυτά δεν μπορεί να κάμη. Διότι η ελευθερία της προαιρέσεως προηγείται πάσης πράξεως.
31 Ο νους είναι αδύνατος να «ησυχάση» χωρίς την συμμετοχή του σώματος. Και χωρίς την «ησυχίαν» και την προσεχή , είναι αδύνατο να υπάρξη εναρμόνιση ψυχής και σώματος.
32 α] Η σάρκα επιθυμεί κατά του πνεύματος, και το πνεύμα κατά της σαρκός.
33 Η προσευχή δεν είναι τέλεια, εάν δεν τελήται νοερώς και επίκληση προς το Κύριον. Όταν ο νους φωνάζει χωρίς να περισπάται, [να γυροφέρνει πέρα δώθε στα αισθητά] τότε ο Κύριος θα εισακούση τον προσευχόμενο άνθρωπο. [εμείς προσευχόμαστε με την γλώσσα-φωνή και εξωτερικά που οι αισθήσεις εμποδίζουν την προσευχή].
34 Όταν ο νους προσεύχεται απερίσπαστος από τους εξωτερικούς παράγοντες, και δεν τον εμποδίζουν τα υλικά πράγματα γύρω του, και βρίσκεται σαν έξω από το σώμα του, τότε η καρδιά του πονάει, συντρίβεται, συγκινείται, δακρύζει κλπ, διότι εξέρχεσαι από το σώμα σου, είσαι σε άλλον κόσμο κάπως έτσι θα λέγαμε. Κοινωνείς με κάτι άλλο, ανώτερο, πνευματικό, κλπ.
35 Με την μυστικήν ένωσιν με τον Χριστόν, η προσευχή γεννά τις αρετές, [που σιγά σιγά αναπτύσσονται μέσα μας και μετά τις παρουσιάζουμε ζωντανά στον κόσμο, διδάσκοντας όσους τις διακρίνουν και τις αντιγράφουν].
37 Όταν ακούσης ή διαβάσεις στο Ευαγγέλιο: οι έσχατοι έσονται πρώτη, και οι πρώτοι έσονται έσχατοι, πρέπει να εννοήσης εκείνους που μετέχουν στην αρετή και στην αγάπη, που διά της προσευχής ενώθηκαν με το Χριστό. [Για παράδειγμα η αγάπη σε ταπεινώνει και επιλέγεις να είσαι έσχατος, τότε ο Κύριος θα σε τοποθετήσει πρώτον].
39 Καμία από τις αρετές μόνη αυτή, δεν είναι ικανή και σε θέση να ανοίξει την κλειστή-κλειδωμένη καρδιά των παθών του ανθρώπου, αν δεν συνέλθουν και συμμαχήσουν όλες μαζί οι αρετές.
40 Δεν θεωρείται εγκρατής εκείνος που περιπλέκεται και περιπλανάται με το νου και τρέφεται με ποικίλους διαλογισμούς, έστω και αν είναι ωφέλιμοι. Όταν θέτεις τους λογισμό σε διάλογο με τον άλλον κλπ, δεν θα ωφεληθείς. Ο εγκρατής άνθρωπος στον νου, θα γίνεις εγκρατής και στο σώμα. Άρα η προσευχή είναι ωφελιμότερη.
41 1 Κάθε αμαρτία / 2 οδηγεί εις τον αιώνιον θάνατον, / 3 εφ' όσον ο αμαρτάνων δεν μετανοεί. / 4 Ούτε Άγιος, εάν προσευχηθεί υπέρ του αμετανόητου, / 5 δεν εισακούεται από τον Θεόν.
Εξήγηση. 1 Η κάθε αμαρτία είναι παράβαση του νόμου του Θεού. Άρα την κάθε παράβαση, την ακολουθεί κάποια ποινή, παιδαγωγικά βέβαια, και αυτό ως νόμος ισχύει από αρχής του ανθρώπου επί της γης.
2 Οι χριστιανοί γνωρίζουν τι είπε ο Θεός εις τους πρώτους ανθρώπους, ότι αν φάνε από το απαγορευμένο δένδρο καρπούς, θα πεθάνουν, διότι αγάπησαν την π α ρ ά ν ο μ ο τρόπο ζωής και όχι τον ν ο μ ο τ α γ ή βίο στη ζωή τους. Αυτόματα θα λέγαμε μετά την παράβαση-αμαρτία ακολουθεί η ποινή, και μετά την τήρηση του νόμου, ακολουθεί ο έπαινος, δίκαια πράγματα, τελεία και παύλα.
3 Η μετάνοια είναι ομολογία εθελοντική του παραβάτη-αμαρτωλού. Και από πλευράς του νόμου του Θεού ακολουθεί η επιείκεια, ακόμη και στον κόσμο όταν ο εγκληματίας ομολογήσει το έγκλημά του, το οποίο μετά αισθάνεται τι παράβαση έπραξε, συνέρχεται, ζητά συγγνώμη, και τρέχει να αποκαταστήσει το λάθος του όσο μπορεί, διότι μετά αισθάνεται τι αμαρτία έπραξε, ε αυτή η κίνηση από τον παραβάτη ή τον αμαρτωλό, καταχωρείται αυτό στον πρότερο έντιμο βίο, και αλαφρώνει την ποινή, τώρα κατά πόσο η μετάνοια είναι ειλικρινής ή έχει άλλα σκεπτικά και πονηρά ελατήρια, αυτό μόνο ο Θεός το γνωρίζει.
4 Εμείς οι χριστιανοί αναζητάμε μεσολαβητή, προκειμένου να ελαφρώσουμε την ποινή, διότι γνωρίζουμε τι ακολουθεί στα της παράβασης του κοσμικού νόμου. Τελικά το δικαστήριο επέβαλε ποινή και δεν απάλλαξε τον όποιο δικό μας άνθρωπο.
Έτσι και στην αμαρτία ενώπιον του Θεού ζητάμε ή για εμάς, ή για δικούς μας ανθρώπους, μεσολαβητές, μεσίτες, και βοήθεια, που αλλού, στους Αγίους, στην εκκλησία, στους κληρικούς, σε τάματα κλπ.
5 Εδώ ο Άγιος λέγει καθαρά ότι, εάν δεν μετανοήσει ο ίδιος ο αμαρτωλός, όσο δικός μας και να είναι, ότι και να πληρώσουμε, όσο και να προσευχηθούμε κλπ, δεν τον βοηθάμε καθόλου, διότι δεν προσήλθε ταπεινά να ζητήσει συγγνώμην από καρδιάς, στο δικαιοκρίτη Θεό.
